Hoe oud kan een mens maximaal worden? Dit zegt de wetenschap

Hoe oud kan een mens maximaal worden
(Clint Eastwoord / Flickr: by Siebbi, CC BY 2.0)

Bijna iedereen vraagt het zichzelf weleens af: hoe oud kan een mens maximaal worden? We leven langer dan ooit tevoren dankzij betere voeding en geneeskunde, maar toch lijkt er een grens te zijn die de wetenschap nog niet weet te doorbreken.

Die grens is concreter dan de meeste mensen vermoeden. Onderzoekers zijn het er grotendeels over eens dat de biologische limiet van de menselijke levensduur ergens tussen de 115 en 125 jaar ligt. Maar waarom precies daar en wat doet de wetenschap om die grens op te rekken?

De oudste mens ooit 

Het absolute leeftijdsrecord staat al bijna dertig jaar op naam van de Française Jeanne Calment. Zij overleed in 1997 op de leeftijd van 122 jaar en 164 dagen. Niemand is daar sindsdien ook maar bij in de buurt gekomen.

Dat is opvallend, want de gemiddelde levensverwachting wereldwijd blijft wel stijgen. Onderzoek toont namelijk aan dat de leeftijd van de oudste levende persoon per kalenderjaar tussen 1970 en 1995 jaarlijks steeg met 0,15 jaar. Na 1995 stabiliseerde dit cijfer zich rond de 114 à 115 jaar. Er lijkt dus een biologisch plafond te bestaan waar de moderne geneeskunde nog niet doorheen breekt.

De verklaring zit in de cellen zelf. Naarmate een mens ouder wordt stapelt schade aan genetisch materiaal zich op. Organen als nieren en hart verliezen geleidelijk hun functie en dat proces is tot nu toe onomkeerbaar. Zelfs de gezondste levensstijl vertraagt die slijtage alleen maar in plaats van hem te stoppen.

Wist je dit?
Japan telt meer dan 90.000 inwoners van 100 jaar of ouder — meer dan welk land ter wereld ook. Wetenschappers schrijven dat deels toe aan het concept ikigai: een Japanse levensfilosofie waarbij het hebben van een dagelijks doel aantoonbaar bijdraagt aan een langere levensduur.

De belangrijkste factoren die bepalen hoe oud je wordt

  • Genetica bepaalt voor een groot deel je biologische bovengrens.
  • Voeding rijk aan groenten en weinig bewerkte producten verlengt de gezonde levensduur aantoonbaar.
  • Regelmatige beweging vertraagt celveroudering meetbaar.
  • Sterke sociale verbanden zorgen gemiddeld voor meerdere extra levensjaren.
  • Toegang tot goede preventieve gezondheidszorg maakt een verschil van jaren.

Waar je geboren wordt speelt ook een grote rol. Landen met de hoogste levensverwachting combineren een gezonde leefcultuur met uitstekende gezondheidszorg en dat is geen toeval.

Oude Japanse man
Unsplash

In deze landen worden mensen het oudst

De hoogste levensverwachting vind je anno 2025 vooral in Azië en Europa. Hongkong en Japan staan aan kop met gemiddelden rond de 85 jaar. Nederland staat wereldwijd op positie 25 en is volgens Eurostat bovendien het enige EU-land dat tussen 2019 en 2024 een daling registreerde in levensverwachting. (Mobiele gebruikers kunnen horizontaal scrollen).

#LandLevensverwachtingOpvallend kenmerk
1Hongkong85,8 jaarPreventiecultuur en verse voeding
2Japan85,0 jaarGezond dieet en weinig obesitas
3Zwitserland84,3 jaarTopgezondheidszorg en actieve leefstijl
4Zuid-Korea84,1 jaarSnelle medische modernisering
5Singapore84,0 jaarCombinatie westerse en oosterse zorg
6Spanje83,7 jaarMediterraan dieet
7Italië83,5 jaarSociale cohesie en eetcultuur
8Australië83,4 jaarActieve levensstijl en buitenleven
9Frankrijk83,1 jaarKwalitatieve gezondheidszorg
10Noorwegen83,0 jaarLage ongelijkheid en goede zorg
25Nederland82,1 jaarGoede zorg maar dalende trend

Bron: Worldometers / WHO World Health Statistics 2025

Wat de koplopers gemeen hebben is opvallend consistent. Landen waar sociale verbondenheid sterk is en bewegen en gezonde voeding vanzelfsprekend zijn, presteren structureel beter dan landen waar dat niet het geval is. De cijfers laten zien dat het niet primair om rijkdom gaat maar om cultuur en leefgewoonten.

Hoe oud kan een mens maximaal worden? Dit zegt nieuw onderzoek

Lange tijd leek 122 jaar het absolute menselijke maximum. Daar lijkt nu beweging in te komen. In 2026 keurde de Amerikaanse FDA de eerste menselijke proef goed met epigenetische herprogrammeringstherapie. Die techniek probeert cellen biologisch terug te zetten naar een jongere toestand in plaats van de schade alleen te vertragen.

Of dat de grens van 125 jaar ooit doorbreekt is nog verre van zeker. Wetenschappers schatten dat brede toepassing van dit soort therapieën nog 10 tot 15 jaar verwijderd is. De huidige proeven richten zich op specifieke aandoeningen als glaucoom en longfibrose en niet op veroudering in het algemeen. Meer over dit onderzoek is te vinden via de WHO.

Wat de wetenschap ondertussen wel duidelijk maakt is dat de meeste winst niet zit in baanbrekende therapieën maar in gedrag. Bewegen, gezond eten, weinig stress en sterke sociale banden blijven de variabelen die het meeste verschil maken. Het verschil tussen iemand die de tachtig nauwelijks haalt en iemand die honderd wordt terwijl hij nog zelf zijn boodschappen doet, zit namelijk grotendeels in keuzes die al op jonge leeftijd worden gemaakt.

Mis geen artikel meer