Spinnen zijn creatieve wezentjes. De kleine roofdieren kunnen binnen een kort tijdsbestek een effectief web bouwen, waarmee ze insecten kunnen vangen voor de volgende maaltijd. Ze staan echter zelf ook op het menu van vogels en grotere roofdieren, maar daar heeft een specifieke spinnensoort een slim trucje voor gevonden.
Wetenschappers hebben tussen 2012 en 2022 onderzoek gedaan naar ongewone webben van specifieke spinnen in Peru, Madagaskar en de Filipijnen. Het gaat om de webben van het geslacht Cyclosa, een soort dat slechts enkele millimeters lang is en daarom veel natuurlijke vijanden heeft. Deze spin misleidt roofdieren door een speciaal soort web te bouwen.
Spinnen maken gigantische ‘poppen’ als lokfiguren
Het is niet de eerste keer dat spinnen bepaalde ‘webversieringen’ maken om botsingen met vogels te vermijden of om insecten aan te trekken, maar de kleine Cyclosa is wel erg creatief. Deze spin bouwt namelijk een gigantische dubbelganger van organisch materiaal, zodat vijanden denken dat er een reus van een spin in zijn web zit.
De onderzoekers hielden 300 exemplaren van deze spinnensoort in de gaten en zagen dat elk exemplaar afzonderlijk van elkaar een ‘pop’ van een spin bouwde, die vele malen groter was dan zichzelf. De spinnen maakten de pop van takken, plantenresten en karkassen van prooien. Ze zitten vervolgens op de pop en schudden aan het web, alsof ze een grotere spin zijn.
Het onderzoeksteam publiceerde hun bevindingen in Ecology and Evolution. Het doel van de imitatiespin in het web heeft alles te maken met het vergroten van de overlevingskans. Kleine roofdieren, zoals kolibries en libellen schrikken van grotere spinnen, dus vermijden ze het web van de piepkleine Cyclosa.
Meesters in camouflage en misleiding
Deze spinnen zijn overigens niet alleen meester in het misleiden van grotere roofdieren, maar beheersen ook de kunst van camouflage. In sommige gevallen bouwt de Cyclosa een strook met afval in het web, waar het diertje dan tussen gaat zitten. Roofdieren denken vervolgens dat het slechts wat bladeren en takken zijn, waardoor ze niet aanvallen.
Het meest opmerkelijke wat de onderzoekers zagen, was het gebruik van een dode wesp als afleidingsmanoeuvre. De spin legt een dode wesp in het web, waarna er aan het web wordt getrokken. Roofdieren vallen vervolgens de dode wesp aan, zodat Cyclosa de tijd heeft om zich aan een veiligheidsdraad naar de grond te laten zakken.
Het web van deze spinnensoort is uniek, omdat de meeste spinnen een zo goed als onzichtbaar web bouwen. De Cyclosa doet juist het tegenovergestelde en maakt gebruik van verwarring om prooien te grijpen en roofdieren te misleiden. Het is wellicht een spin van enkele millimeters klein, maar het diertje heeft overduidelijk een grootse manier van denken.
