Dat vrouwen gemiddeld ouder worden dan mannen, weet bijna iedereen. Maar waarom leven mannen korter dan vrouwen precies, en hoeveel scheelt het werkelijk? Het goede nieuws is dat een flink deel van dat verschil in je eigen hand ligt.
In dit artikel zie je wat de actuele cijfers zeggen over het verschil in levensverwachting, welke biologische en leefstijlfactoren erachter zitten en wat je er als man concreet aan kunt doen. Het verschil is deels aangeboren, maar voor een groot deel een kwestie van gewoontes. En juist die gewoontes kun je veranderen.
Waarom leven mannen korter dan vrouwen?
Het verschil heeft twee kanten, namelijk biologie en gedrag. Vrouwen genieten van nature enige bescherming, doordat het hormoon oestrogeen helpt om hart- en vaatziekten tot na de overgang op afstand te houden. Maar de grootste verklaring zit in leefstijl en het verloop door de jaren heen is veelzeggend. Naarmate het rookgedrag van mannen en vrouwen naar elkaar toe groeide, kromp ook het verschil in levensverwachting.
- Roken en alcohol: mannen rookten en dronken decennialang meer, met meer hart- en vaatziekten en longkanker tot gevolg.
- Meer risico: mannen overlijden vaker door ongevallen en door riskanter gedrag in verkeer en werk.
- Later naar de dokter: mannen stellen een bezoek aan de huisarts vaker uit, waardoor klachten later worden ontdekt.
- Hartziekten op jongere leeftijd: hart- en vaatproblemen treffen mannen gemiddeld eerder in het leven dan vrouwen.
- Minder hormonale bescherming: mannen missen het beschermende effect van oestrogeen op de bloedvaten.
Het opvallende is dat veel van deze factoren niet vastliggen. Roken, drinken, bewegen en op tijd hulp zoeken zijn keuzes, geen lot. Daardoor is het verschil tussen mannen en vrouwen de afgelopen decennia ook gestaag kleiner geworden en die trend zet door.
Het verschil in levensverwachting
De cijfers maken het verschil concreet. Volgens het CBS lag de levensverwachting bij geboorte in 2024 op 80,5 jaar voor mannen en 83,3 jaar voor vrouwen. Dat is een verschil van 2,8 jaar, kleiner dan veel mensen denken en al jaren afnemend. Ook vanaf je 65e blijft er een gat bestaan, al wordt het dan iets smaller.
Interessant is dat vrouwen die extra jaren niet per se in betere gezondheid doorbrengen. De levensverwachting in goede en vitale gezondheid ligt voor beide seksen rond de 63 jaar. Vrouwen leven dus langer, maar tellen gemiddeld meer jaren met klachten. Voor mannen is de winst daarom niet alleen langer leven, maar vooral gezonder leven.
Zo haal je de dames in
Omdat het grootste deel van het verschil met leefstijl te maken heeft, kun je er als man flink op sturen. De winst zit niet in een enkele verandering voor een week of maand, maar in gewoontes die je jarenlang volhoudt. Niet roken, matig zijn met alcohol, genoeg bewegen en gezond eten doen veruit het meeste werk. Ze pakken precies de oorzaken aan die mannen gemiddeld eerder de das omdoen.
Net zo belangrijk is de stap die mannen het vaakst overslaan: op tijd aan de bel trekken. Ga naar de huisarts als iets niet klopt, laat je bloeddruk en cholesterol controleren, en neem mentale klachten, zoals een burn-out serieus in plaats van ze weg te wuiven.
Tel daar voldoende slaap, goede sociale contacten en regelmatig sporten bij op en je doet bijna alles wat de wetenschap aan een langer leven verbindt. Het verschil met vrouwen volledig wegpoetsen lukt niet, maar je kunt er een flink stuk van inlopen.
